Όσκαρ Κοκόσκα: Ο μεγάλος του εξπρεσιονισμού

Απίστευτη ζωή και ακόμα πιο απίστευτα έργα. Ζωγράφιζε με ένα μοναδικό, νευρώδες και προκλητικό στυλ, τόσο που για την εποχή του θεωρήθηκε ακραίος μέχρι και περιθωριακός. Μετέπειτα όμως αναγνωρίστηκε ως ένας από τους κορυφαίους καλλιτέχνες του κινήματος του εξπρεσιονισμού.

0
240

Απίστευτη ζωή και ακόμα πιο απίστευτα έργα. Ζωγράφιζε με ένα μοναδικό, νευρώδες και προκλητικό στυλ, τόσο που για την εποχή του θεωρήθηκε ακραίος μέχρι και περιθωριακός. Μετέπειτα όμως αναγνωρίστηκε ως ένας από τους κορυφαίους καλλιτέχνες του κινήματος του εξπρεσιονισμού.

Γεννημένος στην Αυστρία είχε μια περιπετειώδη ζωή τόσο στα προσωπικά όσο και στα καλλιτεχνικά του. Επίσης συζητιόταν για τις δεκάδες αυτοπροσωπογραφίες του και για τον μεγάλο του έρωτα για την Alma Mahler, την σύζυγο του μεγάλου συνθέτη Gustav Mahler.

Όσκαρ Κοκόσκα, Ο μεγάλος του εξπρεσιονισμού, Oskar Kokoschka, painter, zografos, εικαστικά, ζωγράφος, εξπρεσιονισμός, nikosonline.gr

Ο Oskar Kokoschka γεννήθηκε την 1 Μαρτίου 1886 και πέθανε 22 Φεβρουαρίου 1980. Ήταν Αυστριακός καλλιτέχνης, ποιητής και θεατρικός συγγραφέας, γνωστός για τα εξπρεσιονιστικά του τοπία και πορτρέτα. Ήταν το δεύτερο παιδί του χρυσοχόου Gustav Josef Kokoschka και της Maria Romana Kokoschka. Είχε μια αδερφή, την Μπέρτα, ένα αδελφό, τον Bohuslav και έναν μεγαλύτερο αδερφό που πέθανε σε βρεφική ηλικία.

Η ζωή της οικογένειας δεν ήταν εύκολη, κυρίως λόγω της έλλειψης οικονομικής σταθερότητας του πατέρα του. Μετακόμιζαν συνεχώς σε μικρότερα διαμερίσματα, όλο και πιο μακριά από το ακμάζον κέντρο της πόλης και ο μικρός Όσκαρ βλέποντας ότι ο πατέρας του ήταν ανεπαρκής, δέθηκε περισσότερο με τη μητέρα του, στην πάροδο του χρόνου έγινε ο άντρας του σπιτιού και όταν απέκτησε οικονομική ανεξαρτησία συνέχισε να συντηρεί την οικογένεια.

Όσκαρ Κοκόσκα, Ο μεγάλος του εξπρεσιονισμού, Oskar Kokoschka, painter, zografos, εικαστικά, ζωγράφος, εξπρεσιονισμός, nikosonline.gr

Στο σχολείο ένας από τους δασκάλους του βλέποντας ότι έχει έφεση στα καλλιτεχνικά, του πρότεινε να ακολουθήσει καριέρα στις καλές τέχνες. Παρά τη θέληση του πατέρα του, ο Kokoschka έκανε αίτηση στο Πανεπιστήμιο Εφαρμοσμένων Τεχνών της Βιέννης. Ήταν ένας από τους λίγους υποψήφιους που έγιναν δεκτοί και μάλιστα με υποτροφία. Επικεντρώθηκε κυρίως στην αρχιτεκτονική, τα έπιπλα, τις χειροτεχνίες και το μοντέρνο σχέδιο με σπουδές που διήρκησαν από το 1904 έως το 1909, όπου ανέπτυξε ένα εντελώς προσωπικό και πρωτότυπο στυλ.

Ο Kokoschka μετακόμισε στο Βερολίνο το 1910 και ένας έμπορος τέχνης, ο Paul Cassirer, είδε ότι τα έργα του είναι εντελώς πρωτότυπα, τον εκτόξευσε στον διεθνή κύκλο.

Όσκαρ Κοκόσκα, Ο μεγάλος του εξπρεσιονισμού, Oskar Kokoschka, painter, zografos, εικαστικά, ζωγράφος, εξπρεσιονισμός, nikosonline.gr

Oskar Kokoschka και Alma Mahler. Ο μεγάλος έρωτας της ζωής του

Ο Kokoschka είχε μια παθιασμένη – έως θυελλώδη – σχέση με την Alma Mahler. Ξεκίνησε το 1912, πέντε χρόνια μετά τον θάνατο της τετράχρονης κόρης της και δύο χρόνια πριν από τη σχέση της με τον Walter Gropius, αργότερα διάσημο αρχιτέκτονα στο Βερολίνο. Αλλά μετά από δύο χρόνια μαζί, η Άλμα τον απέρριψε, εξηγώντας ότι της προξενούσε φόβο το υπερβολικό του πάθος. Παντρεύτηκε τον Walter Gropius το 1915 και έζησε μαζί του μέχρι το διαζύγιό τους το 1920. Ο Kokoschka συνέχισε να την αγαπά σε όλη του τη ζωή.

Όσκαρ Κοκόσκα, Ο μεγάλος του εξπρεσιονισμού, Oskar Kokoschka, painter, zografos, εικαστικά, ζωγράφος, εξπρεσιονισμός, nikosonline.gr

Ένα από τα πιο διάσημα έργα του “Η Νύμφη του Ανέμου” ή αλλιώς “Θύελλα” (1914) είναι αφιερωμένο στην Άλμα.

Υπηρέτησε στον αυστριακό στρατό κατά την διάρκεια του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου, στον οποίο και τραυματίστηκε σοβαρά. Παρά το γεγονός ότι την περίοδο της νοσηλείας του οι γιατροί διέγνωσαν σοβαρή διανοητική αστάθεια, εκείνος συνέχισε την καριέρα του ως καλλιτέχνης, ταξιδεύοντας σε ολόκληρη την Ευρώπη ζωγραφίζοντας τοπία.

Όσκαρ Κοκόσκα, Ο μεγάλος του εξπρεσιονισμού, Oskar Kokoschka, painter, zografos, εικαστικά, ζωγράφος, εξπρεσιονισμός, nikosonline.gr

Τον κυνήγησαν οι Nazi

Κατά την διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου η τέχνη του Όσκαρ Κοκόσκα θεωρήθηκε από τους Nazi ως εκφυλισμένη. Οι Nazi χρησιμοποιούσαν τον χαρακτηρισμό αυτό για πολλά έργα του Μοντερνισμού θεωρώντας τα μη γερμανικά ή και εβραιοκομμουνιστικά. Για τον λόγο αυτό οι καλλιτέχνες που δημιουργούσαν τέτοια έργα υφίσταντο διώξεις. Έχοντας χαρακτηριστεί ως “επικίνδυνος” καλλιτέχνης, διέφυγε από την Αυστρία στην Πράγα το 1934. Εκεί ίδρυσε τον Σύλλογο Oskar Kokoschka μαζί με άλλους εκπατρισμένους καλλιτέχνες. Στα 1938, όταν οι Γερμανοί ετοιμάζονταν για εισβολή στην χώρα, έφυγε στο Ηνωμένο Βασίλειο, και παρέμεινε εκεί καθ’ όλη τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. Πήρε την αγγλική υπηκοότητα από το 1946, μέχρι και το 1978 οπότε και ξαναπήρε την αυστριακή υπηκοότητα.

Όσκαρ Κοκόσκα, Ο μεγάλος του εξπρεσιονισμού, Oskar Kokoschka, painter, zografos, εικαστικά, ζωγράφος, εξπρεσιονισμός, nikosonline.gr

Ο Όσκαρ Κοκόσκα διατήρησε την καλλιτεχνική του ανεξαρτησία από τον Γερμανικό εξπρεσιονισμό, πράγμα που τον έκανε να μην ηγηθεί κανενός καλλιτεχνικού ρεύματος κι αφετέρου να μείνει εκτός των μεγάλων καλλιτεχνικών κινημάτων του Μοντερνισμού. Παράλληλα το γεγονός ότι ασχολούταν με την συγγραφή μπέρδευε αρκετούς ανθρώπους. Δεν ήξεραν που να τον κατατάξουν. Προς το τέλος, η καριέρα του “δηλητηριάστηκε” από την περιθωριοποίησή του στην Ιστορία της Τέχνης. Θεωρούσε ότι του άξιζε η αναγνώριση ως ενός από τους πιο σημαντικούς καλλιτέχνες του 20ου αιώνα.

Το συγγραφικό έργο του είναι εξίσου παράξενο κι ενδιαφέρον με το εικαστικό του έργο. Τα απομνημονεύματά του που φέρνουν τον τίτλο “Μια θάλασσα περιτριγυρισμένη από Οράματα”, είναι ένα άγριο ψυχεδελικό κείμενο, γραμμένο υπό την επήρεια παραισθησιογόνων ουσιών. Το σύντομο θεατρικό του έργο “Δολοφόνος, η ελπίδα των γυναικών”, μελοποιήθηκε δέκα χρόνια αργότερα από τον Πάουλ Χίντεμιτ και αποκαλείται συχνά ως το πρώτο εξπρεσιονιστικό δράμα. Το έργο του “Ορφέας κι Ευρυδίκη” (1918) αποτέλεσε το λιμπρέτο για την ομώνυμη Όπερα του Ένστ Κρένεκ, που αποτελεί το πρώτο δείγμα Προγραμματικής Μουσικής.

Όσκαρ Κοκόσκα, Ο μεγάλος του εξπρεσιονισμού, Oskar Kokoschka, painter, zografos, εικαστικά, ζωγράφος, εξπρεσιονισμός, nikosonline.gr

Τα πορτρέτα του Kokoschka καταδεικνύουν τις συμβάσεις της παραδοσιακής προσωπογραφίας, κυρίως όσον αφορά την οπτική γωνία στην οποία συλλαμβάνει τους καθιστούς. Ωστόσο υιοθέτησε επίσης στοιχεία του μοντέρνου στυλ που περιλάμβαναν την ενσωμάτωση των χεριών στη σύνθεση για να συλλάβει περαιτέρω το συναίσθημα που εκφράζεται μέσω των χειρονομιών ενός ατόμου.

Όσκαρ Κοκόσκα, Ο μεγάλος του εξπρεσιονισμού, Oskar Kokoschka, painter, zografos, εικαστικά, ζωγράφος, εξπρεσιονισμός, nikosonline.gr

Δύο γνωστά πορτραίτα του. Η πριγκίπισσα Mechtilde Lichnowsky και ο βαρώνος Victor Dirztay

Όσκαρ Κοκόσκα, Ο μεγάλος του εξπρεσιονισμού, Oskar Kokoschka, painter, zografos, εικαστικά, ζωγράφος, εξπρεσιονισμός, nikosonline.gr

Κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, ο Kokoschka ζωγράφισε αντιφασιστικά έργα όπως (επάνω) την αλληγορία “What We Are Fighting For” (1943).

Ο Kokoschka πέθανε στις 22 Φεβρουαρίου 1980 στο Μοντρέ της Ελβετίας, σε ηλικία 93 ετών, οκτώ ημέρες πριν από τα 94α γενέθλιά του, από επιπλοκές μετά τη γρίπη.

Όσκαρ Κοκόσκα, Ο μεγάλος του εξπρεσιονισμού, Oskar Kokoschka, painter, zografos, εικαστικά, ζωγράφος, εξπρεσιονισμός, nikosonline.gr

Είχε κάνει μια σειρά από έργα με ζώα (επάνω και κάτω).

Όσκαρ Κοκόσκα, Ο μεγάλος του εξπρεσιονισμού, Oskar Kokoschka, painter, zografos, εικαστικά, ζωγράφος, εξπρεσιονισμός, nikosonline.gr

Όσκαρ Κοκόσκα, Ο μεγάλος του εξπρεσιονισμού, Oskar Kokoschka, painter, zografos, εικαστικά, ζωγράφος, εξπρεσιονισμός, nikosonline.gr Όσκαρ Κοκόσκα, Ο μεγάλος του εξπρεσιονισμού, Oskar Kokoschka, painter, zografos, εικαστικά, ζωγράφος, εξπρεσιονισμός, nikosonline.gr

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Άρθρα και για άλλους ιδιότυπους ζωγράφους

MAX ERNST: Ο πρωτοπόρος του υπερρεαλισμού https://bit.ly/3dlDpd6

EDWARD HOPPER: Έφυγε μόνος και ξεχασμένος https://bit.ly/3eV5IhW

FERNANDO BOTERO: Παντρεύτηκε Ελληνίδα https://bit.ly/2YzFXOP

AMEDEO MODIGLIANI: Φυματικός και χασικλής μέσα στα πορνεία https://bit.ly/2N7uZad

RENE MAGRITTE: Οι κριτικοί τον “έθαψαν” https://bit.ly/3nNpfoW

GRAHAM SUTHERLAND: Λάτρευε το κίτρινο https://bit.ly/3d1Awik

EDVARD MUNCH: Ζούσε με παραισθήσεις και μανίες καταδίωξης https://bit.ly/3t0nsPT

GEORGIA O’ KEEFFE: Μια συγκλονιστική φυσιογνωμία https://bit.ly/3dWlk7f

Όσκαρ Κοκόσκα, Ο μεγάλος του εξπρεσιονισμού, Oskar Kokoschka, painter, zografos, εικαστικά, ζωγράφος, εξπρεσιονισμός, nikosonline.gr Όσκαρ Κοκόσκα, Ο μεγάλος του εξπρεσιονισμού, Oskar Kokoschka, painter, zografos, εικαστικά, ζωγράφος, εξπρεσιονισμός, nikosonline.gr

—————————————————–

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.